Bij rentmeesterschap hoort duurzaamheid. Wij zijn een groene partij die duurzaamheid en innovatie voorstaat. We streven naar een balans tussen mens, milieu en economie, zodat wij de wereld goed achterlaten voor onze kinderen.

Het spreekt voor zichzelf dat zonne-energie kansen biedt, maar nieuwe grootschalige zonneparken zijn wat ons betreft niet meer gewenst gelet op de aantasting van het landschap en de disbalans in de energiemix. Wel blijven we grote bedrijven en agrariërs stimuleren om hun opstallen te voorzien van zonnepanelen.

Belemmeringen in ruimtelijke procedures willen we wegnemen zodat het voor bedrijven en inwoners eenvoudiger wordt om bijvoorbeeld zonnepanelen voor eigen gebruik kunnen toepassen. Wij faciliteren bewezen lokale energieprojecten zoals energie-coöperaties en zon-op-dak initiatieven waarbij de opbrengsten ten goede komen van de lokale gemeenschap.

Wij willen kleinschalige windturbines op eigen terrein stimuleren (erfturbines), maar zijn geen voorstander van hoge windturbines die te dicht op woningen staan. Hun energiewinst weegt hoogstwaarschijnlijk niet op tegen de schade aan onze leefomgeving.

Andere vormen van het grootschalig opwekken van duurzame energie (zoals geothermie) hebben mogelijk nadelige consequenties voor de bodemgesteldheid (verzakken woningen) en waterkwaliteit. Bovendien maakt de afhankelijkheid van een warmtenet dit weinig realistisch. Hier zijn wij dan ook terughoudend.

Het CDA staat open voor onderzoek naar kleine kerncentrales (SMR’s) als onderdeel van een evenwichtige energiemix. Zij bieden een betrouwbaar alternatief en zijn minder ruimte verslindend en landschapsvervuilend dan alternatieven. Veiligheid en draagvlak zijn belangrijke voorwaarden. Samenwerken met buurgemeenten is daarin nodig.

Wij erkennen dat onze gemeente een belangrijk waterwingebied is voor Nederland. Dit gebied wordt ook wel eens de “waterkraan” van Nederland genoemd. De ruimtereservering  is onlangs fors uitgebreid en wordt nu verder onderzocht.

Het CDA vindt dat nadelige gevolgen van waterwinning voor onze inwoners en (agrarische) ondernemers, voorkomen of ruimhartig gecompenseerd moet worden. Ook dient er een maatschappelijke tegenprestatie (zoals aanleg van wandelpaden en dergelijke) te zijn. De uitbreiding bij Fikkersdries in Driel is een mooi voorbeeld waar het CDA zodanig op maatregelen heeft aangedrongen dat de belangen van de omgeving, verkeersveiligheid en openhouden gebied goed zijn opgepakt door Vitens.

Ook als gemeente hebben wij de nodige panden in eigendom en/of gebruik. Deze voldoen aan de gebruikelijke eisen qua duurzaamheid en energieverbruik, maar het kan altijd beter. Wij willen dit elke raadsperiode opnieuw laten onderzoeken en zo nodig maatregelen nemen.

Wij willen de beide milieustraten, in Elst en in Andelst, openhouden. Tevens zijn wij voorstander van een zogenaamd “Circulair Ambachtscentrum”, waarbij we ervan uit gaan dat dit centrum financieel zelfstandig zou moeten zijn.

Voor succesvolle verduurzaming op lange termijn moeten milieuwinst en duurzaam gedrag zich vertalen in bijvoorbeeld kostenbesparingen. Wij zijn voorstander van ons “Diftar” systeem van huisafval (bronscheiding), maar: het middel moet niet erger worden dan de kwaal.

Wij staan kritisch tegenover de laatste vergaande maatregelen om het restafval verder terug te dringen, te weten het minder frequent inzamelen van restafval en het niet meer toestaan om PMD aan te bieden op de milieustraat. De negatieve consequenties zoals toenemend zwerfafval, verminderd draagvlak bij inwoners en afnemende leefbaarheid moeten serieus genomen worden. Het CDA wil deze maatregelen heroverwegen en onderzoeken of ze wel doeltreffend en kostenefficiënt zijn.

Daarnaast zien we ook gemeenten overstappen naar zogenoemde na-scheiding, vanwege inwonersgemak, effectievere afvalscheiding en logistieke redenen. Het CDA wil onderzoek doen of dit een volwaardig alternatief voor Overbetuwe is.

Een recente ontwikkeling is dat afvalverwerkingsbedrijven het oud papier binnenkort niet meer door vrijwilligers wil laten inzamelen vanwege veiligheidsvoorschriften. Wij vinden het jammer dat daarmee een verbindende clubactiviteit en inkomsten voor de verenigingen verdwijnen. Het CDA wil dat de verenigingen gecompenseerd worden door een goede afbouw en volwaardig alternatief. Wij vinden dat de verenigingen ook een aanbod mogen doen aan de gemeente om zelf het oud papier te gaan inzamelen, het zogenoemde “Right to Challenge”.

Wij moeten ook zorgvuldig (duurzaam) omgaan met de open ruimte in onze gemeente. De A15 zone is als enige aangewezen voor grootschalige energie opwekking met zonne- en windparken en is wat het CDA betreft vol. Dit zoekgebied is onlangs ingeperkt en mag niet meer worden uitgebreid.

De huidige wettelijke afstandsnorm vinden wij te laag: de afstand moet groter zijn. Dat heeft geen gevolgen voor de reeds vergunde turbines bij Park 15 (Oosterhout). Echter, voor de gewenste turbines nabij Zetten lijkt dat een blokkade, zeker gelet op de gewenste woningbouw bij Zetten aan de zuidkant.

Klimaatadaptie betekent dat we voorbereid moeten zijn op hoosbuien, langdurige droogte en hitte. Dit vraagt om een inrichting van de openbare ruimte die water tijdelijk kan bergen, zodat het in de grond zakt. Dit is vooral belangrijk in onze kernen en op bedrijventerreinen.

Het grootste deel van de ruimte is in particulier bezit is, dus gaan we eigenaren van woningen en bedrijven actief betrekken bij het omvormen van hun buitenruimte. We zorgen ervoor dat een grote hoeveelheid regenwater niet leidt tot overlast, maar op een natuurlijke wijze in de grond kan zakken.

Met bewustwordingscampagnes en stimulerende regelingen streven we naar een versnelling van de omvorming van de buitenruimte.

Bijkomend voordeel is dat vergroening van erven en bedrijfsterreinen ook leidt tot een lagere temperatuur in de bebouwde omgeving. Op warme dagen kan dat zo’n 5 graden schelen.

Ondanks alles wat er in de komende jaren al gaat gebeuren op het gebied van verduurzaming, bestaat er een reële kans dat er nog meer nodig is. Als gemeente zijn wij soms de beoogde uitvoerder van besluiten die regionaal of landelijk worden genomen. Verzoeken van hogere overheden zullen wij van geval tot geval beoordelen en, indien ze de directe leefomgeving van onze inwoners raken, ook aan hen voorleggen.